Spis Treści
WSTĘP 3
1.1. Definicja zapożyczenia 4
1.2. Etymologia wyrazów zapożyczonych 5
1.3. Wymowa i transkrypcja wyrazów zapożyczonych 6
1.4. Skróty słownikowe 7
2. HISTORIA KONTAKTÓW SERBSKO-FRANCUSKICH 8
3. SŁOWNIK ZAPOŻYCZEŃ Z JĘZYKA FRANCUSKIEGO 13
4. ADAPTACJA ZAPOŻYCZEŃ FRANCUSKICH W JĘZYKU SERBSKIM 67
4.1. Adaptacja fonetyczna 67
4.2. Adaptacja graficzna 77
4.3. Adaptacja morfologiczna 78
4.4. Adaptacja akcentuacyjna 84
5. GRUPY SEMANTYCZNE ZAPOŻYCZEŃ FRANCUSKICH.. 91
6. ZAKOŃCZENIE 97
7. RESUME 100
8. BIBLIOGRAFIA 109
Wstęp
Studia nad dawnym i współczesnym językiem serbskim obejmują między innymi
badania wpływów obcych, jakim ów język ulegał i nadal ulega. Przenikanie
obcych elementów językowych jest bowiem zjawiskiem powszechnym. Tym bardziej
współcześnie, w epoce szybkiego przepływu informacji, zjawisko to uległo
przyspieszeniu.
> Zadaniem niniejszej pracy jest analiza zapożyczeń francuskich
> we współczesnej serbszczyźnie. Granicą czasową omawianych zapożyczeń jest
1966 - rok pierwszego wydania Rečnika savremenog srpskohrvatskog književnog
jezika Miloša Moskovljevića, na którym oparty jest proces ekscerpcji wyrazów
zapożyczonych. Granica ta jest umowna, gdyż jak wiadomo zjawisko
zapożyczenia i asymilacji nieprzerwanie trwa nadal.
> Przygotowana praca jest pierwszą próbą przedstawienia słownika
obejmującego możliwie szeroki zakres wyrazów pochodzenia francuskiego
bezpośrednio zaadoptowanych przez język serbski. Wyeliminowano wyrazy
hasłowe zapożyczone za pośrednictwem innych języków - w słowniku nie
znalazły się zatem wyrazy, w sposób oczywisty zaczerpnięte z języka
francuskiego, których ostatnim ogniwem adaptacji był inny język (najczęściej
język niemiecki). Rečnik Moskovljevića przytacza kilkadziesiąt przykładów
takich wyrazów, m.in. zapożyczone z języka niemieckiego:
beletrìstika, belètrist(a) (z fr. belles-lettres),
egalizírati/egalìzīrām ( z fr. égaliser),
frapírati/fràpīrām (z fr. frapper), kasácija,
kasírati/kàsīrām (z fr. cassation, casser),
màrkantan –tna ( z fr. marcant); z języka angielskiego
bòntōn (z fr. bon ton); z rosyjskiego mànjēž/éža (z
fr. manège) itd. Praca obejmuje natomiast m
> ałą grupę wyrazów, które są zapożyczeniami z innych języków a przeszły do
serbskiego poprzez francuski, np.: karàmel/èla z języka
hiszpańskiego.
> Słownik zawiera około 600 pozycji, przy niektórych uwzględniane są
derywaty. Nie wszystkie litery alfabetu tworzą wyrazy hasłowe. Nie
znaleziono zapożyczeń na litery: c, č, ć, đ, j, lj, nj, z. Hasła mają
zaznaczone akcenty i długości, tak, aby służyły jako wskazówki dotyczące
wymowy. Słownik rejestruje powszechnie używane współczesne słownictwo
pochodzenia francuskiego z bardzo mała ilością archaizmów
> i wyrazów specjalistycznych np.: archaiczne sevèrin, matematyczne
> bìnōm itd.
> Słownik zamieszcza w pełnym wyborze słownictwo z różnych dziedzin. W
wyniku popularyzacji wiedzy m. in. przez prasę, radio, telewizję, wiele
terminów i pojęć wchodzących w zakres różnych specjalności przenika do
języka codziennego; dzięki temu słownik może służyć każdemu użytkownikowi,
wyjaśnia bowiem te wyrazy, z którymi stykamy się obecnie na co dzień
