Spis Treści:
I. Wstęp.
II. Rozdział I. Wpływ wydarzeń grudniowych 1970 roku na polska prasę.
III. Rozdział II. Prasa PRL po podziale administracyjnym kraju w 1975 roku. Znaczenie radia i telewizji.
IV. Rozdział III. Konsekwencje wydarzeń roku 1976 i 1980 dla polskiej prasy. Rozwój prasy drugiego obiegu.
V. Rozdział IV. Znaczące wydarzenia dekady w artykułach Trybuny Ludu.
VI. Zakończenie.
VII. Bibliografia
Wstęp:
Celem niniejszej pracy jest przybliżenie historii, rozwoju i języka polskiej prasy lat siedemdziesiątych, czyli okresu kolokwialnie nazywanego „dekadą gierkowską”; z tym, że jako prasę rozumie się zgodnie z zapisem w Prawie Prasowym z 1984 roku, dzienniki i czasopisma, serwisy agencyjne, programy radiowe i telewizyjne, oraz kroniki filmowe. Omawiany okres to czas od Wydarzeń Grudniowych 1970 roku do wprowadzenia stanu wojennego w grudniu roku 1981. Stąd też tytuł tego opracowania.
Praca traktuje o tym, jak ważne wydarzenia tamtych lat wywierały wpływ na prasę oficjalną i na wydawnictwa drugiego obiegu. W jaki sposób władze partyjne starały się wzmocnić zależną od niej prasą oficjalną, oraz jakimi metodami starała się nią kierować, a także jakie idee przyświecały tworzącym ją dziennikarzom i wydawcom. Opisuję w niej także najczęściej opiewane w ówczesnej prasie tematy, hasła i pojęcia, oraz sposób ich przedstawiania, a także tematy, których unikano – na co wpływ miała urzędowa, bądź wewnętrzna cenzura. Cenzura potraktowana tu jako ostateczny etap dopuszczania treści do rozpowszechniania – opracowanie obejmuje także opisy całego mechanizmu od powstawania do publikowania tychże treści.
W pracy licencjackiej znaleźć można także odniesienia dotyczące tak rozpowszechnionej w omawianym okresie „nowomowie” i „propagandzie sukcesu”, nieodłącznych atrybutów lat siedemdziesiątych w naszym kraju. Sporą jej część zajmuje opis uniformizacji i centralizacji podstawowych dzienników partyjnych, ogólnopolskich i regionalnych – zjawisku szczególnie nasilonym po reformie administracyjnej kraju w 1975 roku.
W niniejszym opracowaniu znaleźć można również omówienie znacznego wzrostu czytelnictwa prasy, oglądalności telewizji i słuchalności radia w latach siedemdziesiątych, jego przyczyn i konsekwencji. Przedstawiam w nim także skalę inwestycji i modernizacji, jakie podejmowano w omawianej dekadzie dla rozwoju rynku mediów partyjnych i państwowych, oraz ich trafność i efekty, jakie spowodowały zwłaszcza dla telewizji i radia.
Jest także w tej pracy wiele miejsca poświęcone prasie drugiego obiegu, która rozwijała się intensywnie po wydarzeniach roku 1976, oraz prasie niezależnej, wychodzącej po Sierpniu roku 1980. Towarzyszące im tarcia w łonie opozycji, rozłamy i tworzenie się wielu nurtów politycznych mające wpływ na treści propagowane w tychże wydawnictwach. Znaleźć można również następstwa Porozumień Sierpniowych w programach i wydawnictwach państwowych w 1980 i 1981 roku, oraz w pracy redakcji, łącznie z podziałami politycznymi i próby wprowadzenia pluralizmu. Jest także próba oddania atmosfery grudnia 1981 roku w polskiej prasie – przekonanie o nieuchronności konfrontacji i znacznie pogorszenie się społecznych nastrojów.
Sporą część pracy zajmują fragmenty artykułów najważniejszego dziennika partyjnego tamtych lat – Trybuny Ludu opisującej w charakterystyczny dla siebie sposób wydarzenia lat 1970, 1980 i 1981.
Przy pisaniu niniejszej pracy korzystałem z opracowań A. Słomkowskiej, J. Myślińskiego, A. Kozieła, dotyczących historii polskiej pracy. Owe źródła nie dostarczają jednak wiedzy w dostateczny sposób – część z nich wydaje się być zdezaktualizowana, pisana jest bowiem językiem charakterystycznym dla propagandy politycznej, część zaś stworzona po 1989 roku, wydaje się przedstawiać fakty w zbyt opozycyjnym ujęciu. Dlatego najważniejszym źródłem dla pisania pracy były archiwalne egzemplarze gazet z omawianego okresu.
Dodatkowo wykorzystane zostały opracowania historyczne (W. Pronobis, J. Żakowski, J. Kuroń), językoznawcze (J. Bralczyk, J. Miodek, W. Pisarek), zbiory felietonów i wspomnień (K.T. Teoplitz, M. F. Rakowski) i wiele innych.
Praca składa się z czterech rozdziałów.
Pierwszy z nich poświęcony jest konsekwencjom jakie miały dla polskiej prasy Wydarzenia Grudniowe i jej rozwojowi w pierwszych pięciu latach dekady.
Drugi dotyczy reorganizacji prasy po reformie administracyjnej w roku 1975, oraz o rozkwicie mediów elektronicznych, zwłaszcza telewizji w tamtym okresie.
Trzeci z rozdziałów obejmuje druga pięciolatkę lat siedemdziesiątych, poświęcony jest w znacznej mierze wydawnictwom drugiego obiegu, jego zamknięciem jest 13 grudnia 1981 i wprowadzenie stanu wojennego.
Ostatni z rozdziałów w całości zawiera fragmenty artykułów Trybuny Ludu traktujące o ważnych wydarzeniach w historii PRL
