Rozdział 1. 7
Właściwości transport lotniczego jako gałęzi transportu
1.1 Historia powstania lotnictwa - pierwszy lot braci Wright 7
1.2 Pojęcie, podział i rola transportu lotniczego 11
1.3 Podstawowe środki transportu lotniczego 17
1.3.1 Samoloty transportowe 23
1.3.2 Samoloty pasażerskie 29
Rozdział 2. 35
Infrastruktura Transportu
2.1 Pojęcie i definicje infrastruktury 35
2.2 Ogólny podział infrastruktury 37
2.2.1 Liniowy i punktowy podział infrastruktury transportu 39
2.3. Cechy infrastruktury transportu 40
2.4 Znaczenie infrastruktury transportu 44
Rozdział 3.
Port lotniczy jako główny element infrastruktury punktowej transportu lotniczego 51
3.1 Przegląd historii prawa lotniskowego 51
3.2 Charakterystyka technicznej budowy portu lotniczego 54
3.3 Identyfikacja i klasyfikacja lotnisk i portów lotniczych 64
3.4 Porty Świata - przegląd największych lotnisk 69
Rozdział 4.
Rozwój międzynarodowego portu lotniczego Katowice-Pyrzowice na przestrzeni lat 73
4.1 Polskie porty lotnicze w 2008 roku 73
4.1.1 Polskie porty lotnicze w okresie przemian 76
4.2 Charakterystyka Portu Lotniczego Katowice w Pyrzowicach 78
4.2.1 Powstanie i przegląd najważniejszych wydarzeń w historii portu 79
4.2.2 Zrealizowane inwestycje i dalsze perspektywy rozwoju portu 83
4.3 Działalność eksploatacyjna Portu Lotniczego w Katowicach 88
Zakończenie 92
Bibliografia Wstęp
Transport lotniczy jest w ostatnich latach najszybciej rozwijającą się gałęzią transportu. Obecna i prognozowana dynamika wzrostu rynku przewozów lotniczych oraz możliwość korzystania po raz pierwszy w historii ze wsparcia funduszy Unii Europejskiej w tym sektorze, są głównymi czynnikami stwarzającymi szans jego dalszego rozwoju. Prowadzenie spójnej polityki transportowej i wykorzystanie środków unijnych na zadania związane z przebudową i modernizacją systemu transportowego Polski jest szczególnie istotne, ponieważ podejmowane obecnie decyzje inwestycyjne i regulacyjne określą przyszłość lotnictwa cywilnego w Polsce na wiele lat. O skali czekających nas wyzwań świadczy fakt, że od 2020 roku ruch lotniczy w Europie zwiększy się co najmniej dwukrotnie. Ogromną rolę do spełnienia, określoną przez Radę Ministrów ,,Programie rozwoju sieci lotnisk i urządzeń naziemnych”, mają regionalne porty lotnicze, takie jak Międzynarodowy Port Lotniczy Katowice w Pyrzowicach. Według prognoz w ciągu najbliższych dziesięciu lat obsłużą one sześćdziesiąt procent ruchu pasażerskiego i cargo w całym kraju.
Wiele samorządów lokalnych i regionalnych właśnie w transporcie lotniczym widzi szanse na rozwój miast i regionów. Posiadanie na swoim terenie portu lotniczego oznacza nie tylko podniesienie atrakcyjności gospodarczej i turystycznej, czy większą dostępność, ale także powstanie nowych miejsc pracy oraz wzrost prestiżu regionu.
Rozbudowa Międzynarodowego Portu Lotniczego Katowice w Pyrzowicach i dostosowanie go do wymogów porozumienia wykonawczego z Schengen jest powodem do zadowolenia. Należy jednak zdawać sobie sprawę, że katowickie lotnisko czekają w najbliższych latach duże zmiany związane z wykorzystaniem środków unijnych.
Przedmiotem pracy jest rozwój podstawowego elementu infrastruktury punktowej transportu jakim jest port lotniczy, charakterystyka jego budowy oraz charakterystyka podstawowych środków pracy wykorzystywanych w transporcie lotniczym jakimi są samoloty. Badanym podmiotem jest Międzynarodowy Port Lotniczy Katowice w Pyrzowicach.
Zakres czasowy pracy obejmuje dwa okresy. Pierwszy okres to rok 1903, w którym zapoczątkowany został transport lotniczy, dzięki odbyciu pierwszego udanego lotu przez braci Wrighta aż do czasów współczesnych, na przestrzeni których, pokazano rozwój samolotów. Drugi okres obejmuje natomiast działalność Górnośląskiego Towarzystwa Lotniczego SA na rynku jako zarządcy Międzynarodowego Portu Lotniczego Katowice w Pyrzowicach tj. lata 1991 - 2009.
Celem pracy jest przedstawienie i wykazanie rozwoju podstawowego elementu infrastruktury punktowej transportu lotniczego jakim jest lotnisko, szerzej zwane portem lotniczym. Praca ma charakter badawczy, wykrywa zależności pomiędzy dynamicznym wzrostem usług transportu lotniczego a koniecznością rozbudowy i rozwoju portu lotniczego w Polsce.
Praca została napisana na podstawie różnorodnych pozycji bibliograficznych, wśród pozycji znalazły się pozycje: książkowe, artykułowe, akty prawne oraz materiały internetowe. Treść teoretyczna została opracowana na podstawie książek i specjalistycznych czasopism takich jak: Przegląd Komunikacyjny - miesięcznik ekonomiczno-techniczny Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Komunikacji Rzeczpospolitej. W głównej mierze opierano się na artykułach napisanych przez Pana Jerzego Litwińskiego. Zagadnienia praktyczne zostały natomiast opracowane na podstawie statystyk zamieszczonych na witrynie internetowej Portu Lotniczego Katowice, statystyk podanych przez Urząd Lotnictwa Cywilnego oraz na podstawie magazynu Międzynarodowego Portu Lotniczego Katowice - Silesia airport. Większość informacji podanych przez Pana Cezarego Orzecha - byłego pracownika Górnośląskiego Towarzystwa Lotniczego SA, obecnie rzecznika MPL Katowice, zostało wykorzystane w praktycznej części pracy i poddane analizie. Realizację celu pracy ułatwi analiza zagadnień zawartych w czterech rozdziałach.
Rozdział pierwszy charakteryzuje transport lotniczy i środki pracy transportu lotniczego - samoloty. Rozdział zawiera szczegółowe informację na temat pierwszego udanego lotu braci Wright, którego autor pracy wskazuje jako początek wykształcenia się transportu lotniczego. W rozdziale wyjaśniono i przedstawiono szereg definicji i pojęć związanych z transportem lotniczym. Wskazano podstawowe klasyfikacje i podziały transportu lotniczego na: przedmiot przewozu, odległość przewozu, przynależności państwowej przestrzeni powietrznej, w której wykonywany jest transport, oraz regularności. Omówiono również szczegółowo skale przewozów pasażerów i ładunków na rynku polskim w dziesięcioleciu 1999 - 2008. Scharakteryzowano podstawowe środki pracy transportu lotniczego jakimi są samoloty. Wykazano ich rozwój i technologię budowy na przestrzeni lat. Podano różnorodne klasyfikacje i podziały samolotów, przy czym skupiono się na najważniejszym według autora pracy podziale na samoloty towarowe i pasażerskie.
Rozdział drugi koncentruje się na przedstawieniu ogólnych informacji na temat infrastruktury transportu. Przedstawiono pojęcie infrastruktura transportu. Wskazano na trudność zdefiniowania jednoznacznie samego pojęcia Infrastruktura, które to pojęcie wydaje się zbyt ogólne. Dokonano ogólnego podziału infrastruktury, między innymi na społeczną, ekonomiczną i gospodarczą w ramach uzupełnienia informacji na temat infrastruktury transportu. Z punktu wybrania tematyki pracy, wyszczególniono podział infrastruktury transportu na liniową i punktową, podając najważniejsze elementy z każdego podziału. W dalszej części rozdziału poddane zostały analizie najważniejsze cechy infrastruktury. Wymieniono takie cechy jak: niepodzielność techniczna, długi okres oczekiwania i immobilność przestrzenna. W ostatniej części rozdziału opisano szerokie znaczenie infrastruktury transportu dla gospodarki. Stwierdzono, że infrastruktura stwarza warunki właściwego funkcjonowania całej gospodarki narodowej oraz stymuluje jej rozwój. Brak właściwego wyposażenia infrastrukturalnego działa hamująco na rozwój gospodarki, a nawet może być barierą jej rozwoju.
Rozdział trzeci pośrednio kieruje uwagę na podmiotowy aspekt pracy. W całości poświęcony jest elementowi infrastruktury punktowej jakim jest port lotniczy. W pierwszej części rozdziału krótko opisano przegląd prawa lotniskowego. Przegląd prawa oparto w głównej mierze na konwencji chicagowskiej. Przedstawiono definicję kluczowe dla tego rozdziału: lotniska, portu lotniczego. Dalej dokonano charakterystyki pod względem technicznym budowy portu lotniczego. Zwrócono uwagę między innymi na budowę: drogi startowej, drogi kołowania, stanowiska postojowego, płyty przeddworcowej. Wyszczególniono podział urządzeń nawigacyjnych na: urządzenia geotechniczne, pomoce świetlnotechniczne, urządzenia radiotechniczne pokładowe i naziemne. W rozdziale znajdziemy również informację na temat identyfikacji i klasyfikacji lotnisk i portów lotniczych. Na końcu przedstawiono informacje dotyczące największych portów lotniczych na świecie. Sporządzono zestawienie największych portów lotniczych świata na podstawie danych, które dotyczyły: ilości odprawionych pasażerów, ilości przewiezionych ładunków w tonach oraz ilości wykonanych operacji lotniczych.
Rozdział czwarty ma w dużej mierze charakter badawczy. Przedstawia rozwój Międzynarodowego Portu Lotniczego Katowice w Pyrzowicach na przestrzeni lat. W rozdziale przedstawiono informację dotyczące polskich portów lotniczych, wykazano ich działalność eksploatacyjną w roku 2008 w celu porównania do katowickiego portu. Dalsze informację zawarte w rozdziale kierują naszą uwagę tylko i wyłącznie na katowicki port. Przedstawiono jego historię powstania oraz kalendarium najważniejszych wydarzeń pod zarządem Górnośląskiego Towarzystwa Lotniczego SA. Wykazano najważniejsze zrealizowane inwestycje w ostatnich latach, wskazano ważność tych inwestycji i krótko je scharakteryzowano. Opisano systematyczny rozwój lotniska zestawiając go z wynikami działalności eksploatacyjnej w latach 1996 - 2009. Wyniki działalności eksploatacyjnej zostały poddane krótkiej analizie i omówieniu.
Spis tabel 98
Spis rysunków 99 Aneks 101