Spis treści
Wstęp.............................4
Rozdział I Założenia ustrojowe powiatu...............6
1.1. Powiat lokalną wspólnotą samorządową................6
1.2. Prawne podstawy samorządu powiatowego...............8
1.3. Zasady demokracji przedstawicielskiej................11
1.4. Formy demokracji bezpośredniej w powiecie..............13
1.4.1. Referendum powiatowe..................14
1.4.2. Konsultacje społeczne....................15
Rozdział II Zadania samorządu powiatowego............19
2.1. Zadania własne........................21
2.2. Zadania zlecone.......................23
2.3. Samostanowienie prawa miejscowego................25
2.4. Formy realizacji zadań powiatu................28
Rozdział III Struktura władz i funkcjonowanie powiatu..........34
3.1. Rada powiatu i funkcjonowanie jej działalności............ 34
3.2. Zarząd powiatu i jego kompetencje.................35
3.3. Organizacja starostwa......................42
Rozdział IV Gospodarka finansowa powiatu..............44
4.1. Dochody powiatu.....................44
4.2. Wydatki powiatu......................47
4.3. Realizacja budżetu.......................49
Rozdział V Nadzór nad działalnością powiatu............60
5.1. Kryteria nadzoru nad działalnością powiatu...............61
5.2. Organy sprawujące nadzór nad działalnością powiatu............63
5.3. Środki nadzoru nad powiatem.................64
Zakończenie.........................72
Bibliografia..........................74
Spis tabel..........................77
Streszczenie
Wstęp
Samorząd terytorialny w Polsce odradza się na nowo. Od momentu wprowadzenia reformy samorządowej w 1990 roku zaszło już wiele zmian. Przede wszystkim mieszkańcy poznali i zaakceptowali nowy podział administracji samorządowej, uwierzyli także, że poprzez udział w wyborach samorządowych mają wpływ na życie lokalnej społeczności.
Przed samorządem terytorialnym w Polsce stoi wiele trudnych wyzwań, a tylko skuteczność lokalnej władzy pozwoli na ich realizację. Dotyczy to przede wszystkim inwestycji (np. drogi, oczyszczalnie ścieków, szkolnictwo, pomoc społeczna) tak potrzebnych lokalnej społeczności. Koniecznym warunkiem skuteczności władzy jest doskonała znajomość przepisów prawa związanych z funkcjonowaniem danej jednostki samorządowej.
Dlatego też podjęty przeze mnie temat pracy dotyczy pojęcia jednostki samorządu terytorialnego na przykładzie Powiatu Wołomin. Powiat jako jednostka samorządowa znajduje się „pomiędzy” szczeblem gminnym a wojewódzkim, co determinuje jej specyficzny charakter. Celem pracy jest scharakteryzowanie najważniejszych zasad powoływania i funkcjonowania organów powiatu, ich kompetencji oraz zakresu działania.
Praca składa się z pięciu rozdziałów. Pierwszy rozdział dotyczy najważniejszych założeń ustrojowych powiatu. Zawiera definicję i charakterystykę „wspólnoty samorządowej”, prawne podstawy samorządu powiatowego oraz najważniejsze założenia zasad demokracji przedstawicielskiej. Omawia również podstawowe formy demokracji bezpośredniej w powiecie czyli: referendum powiatowe oraz konsultacje społeczne.
Rozdział drugi zawiera najważniejsze informacje dotyczące zadań samorządu powiatowego, które nałożone zostały przez ustawodawcę. Dotyczy to zarówno zadań własnych (finansowanych przez powiat) jak i zadań zleconych powiatom przez administrację rządową. W rozdziale omówione zostały także zasady i formy samostanowienia prawa miejscowego oraz najważniejsze formy realizacji zadań powiatu.
Rozdział trzeci dotyczy struktury władz i funkcjonowanie powiatu. Charakteryzuje radę powiatu oraz zasady jej funkcjonowania. Omówiony został także zarząd powiatu oraz jego kompetencje, a także zasady organizacji starostwa powiatowego.
W rozdziale czwartym znajdują się najważniejsze informacje na temat gospodarki finansowej powiatu, a zwłaszcza dochodów, wydatków oraz realizacji budżetu tej jednostki samorządowej.
Ostatni, piąty rozdział pracy dotyczy nadzoru nad działalnością powiatu. Wymienione oraz omówione zostały kryteria nadzoru nad działalnością powiatu, organy sprawujące nadzór nad nim oraz przewidziane prawem środki nadzoru nad powiatem.
W pracy wykorzystana została literatura przedmiotu dostępna w języku polskim oraz akty normatywne (ustawa zasadnicza, ustawy oraz rozporządzenia) obowiązujące w Polsce, a dotyczące powiatu.
